Kozijnen onderhouden: wat, hoe vaak en waarmee

Goed onderhoud is het goedkoopste wat je voor kozijnen kunt doen. Het verlengt de levensduur, voorkomt lekkage en houdt het beslag soepel. Het kost per jaar enkele uren.

Wat je moet doen, hangt af van het materiaal. Hieronder per type.

Kunststof en aluminium

Reinig de profielen een paar keer per jaar met zeepwater en een zachte doek, zonder schuurmiddelen. Reinig ook de afvoergaatjes onderin het kozijn, zodat water weg kan. Aluminium met poedercoating reinig je op dezelfde manier. Zie kunststof kozijnen en aluminium kozijnen.

Hout

Controleer elk jaar de verf op scheuren, bladders en kale plekken, vooral onderin en bij de hoeken. Herstel kleine schade meteen. Schilder ongeveer elke vijf jaar, afhankelijk van de verf en de zonkant. Zie houten kozijnen en houtrot in een kozijn.

Beslag en scharnieren

Smeer scharnieren, grendels en sluitplaten een keer per jaar met een paar druppels olie of spray. Stel ze bij als het raam schuurt of niet goed sluit. Zie draaikiepramen.

Rubbers en kit

Rubbers drogen na jaren uit en worden hard. Vervang ze als ze scheuren of loslaten. Controleer ook de kit tussen kozijn en muur en vernieuw die waar nodig. Zie tochtende kozijnen.

Glas schoonmaken

Gebruik glasreiniger of azijnwater en een rubber wisser. Let op de randen: stilstaand water bij de rand is slecht voor de randafdichting. Zie glas vervangen.

De buitenkant en afvoer

Houd de dorpel, de gootjes en de afvoergaten vrij van vuil en bladeren. Water dat blijft staan, is de hoofdoorzaak van houtrot. Zie kozijnen repareren.

Een jaarschema

Voorjaar: reinig profielen en glas, controleer de verf en de kit, en smeer het beslag. Zomer: schilder houten kozijnen bij droog weer en controleer de dichtingen. Najaar: maak de afvoergaatjes en dorpels schoon van blad en vuil. Winter: controleer op condens en kieren, en zet ventilatieroosters open.

Het kost weinig tijd, maar het voorkomt veel schade. Zie houtrot in een kozijn en tochtende kozijnen.

Welke middelen je gebruikt

Gebruik zeepwater en een zachte doek voor kunststof en aluminium. Vermijd schuurmiddelen, aceton en sterke oplosmiddelen. Voor beslag gebruik je een dun, kleurloos smeermiddel; vermijd vet dat stof vasthoudt. Voor hout gebruik je verf of beits die past bij de bestaande laag.

Test een middel altijd eerst op een kleine plek, vooral bij folie en houtlook. Zie kozijnen met houtlook.

Onderhoud per gevelzijde

Niet elke kant van het huis veroudert even snel. De zuid- en westkant krijgen de meeste zon en regen, waardoor verf sneller verweert en kunststof meer opwarmt. De noordkant blijft vochtig, waardoor algen en schimmel ontstaan. De oostkant is meestal het rustigst. Pas het onderhoud aan: controleer de zuid- en westkant vaker, en poets de noordkant eerder.

Een simpele routine is elke lente een rondgang langs alle kozijnen met een notitieblok. Schrijf per raam op wat je ziet, en plan het werk per gevelzijde. Zo houd je het overzicht en voorkom je dat kleine dingen groot worden.

Gereedschap en materialen die je nodig hebt

Met een emmer, zeep, een zachte borstel, een doek, een glaswisser, een tube kit, een kitpistool, een kwast, schuurpapier, een priem en een smeermiddel kom je ver. Voor hout heb je ook grondverf en dekverf nodig. Koop kwaliteit: goedkope kit scheurt snel, goedkope verf bladdert.

Bewaar de gegevens van de verf en de kleur, zodat je later kunt bijwerken in dezelfde tint. Zie kozijnen repareren voor werk dat je liever uit handen geeft.

Wanneer onderhoud niet meer genoeg is

Als je merkt dat je steeds dezelfde plekken moet herstellen, dat het hout op meerdere plaatsen zacht is, dat ramen niet meer sluiten of dat het glas beslaat, is onderhoud niet meer genoeg. Dan is het tijd om te kijken naar herstel of vervanging. Een vakbedrijf kan inschatten wat zinvol is.

Zie levensduur van kozijnen en kozijnen vervangen kosten.

• Reinigen met zeepwater
• Beslag een keer per jaar smeren
• Hout jaarlijks controleren, ongeveer elke 5 jaar schilderen
• Afvoergaatjes vrij houden